Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanlığı, Başkan Donald Trump tarafından açıklanan yirmi bir maddelik Gazze barış planının arkasında durduğunu açıkladı. Bakanlık Sözcüsü Tommy Pigott, planın tam olarak uygulanması konusunda kararlı olduklarını belirterek, Gazze'de güvenlik ve istikrarın tesisi için kurulması öngörülen Uluslararası İstikrar Gücü'nün bu süreçte kilit rol oynayacağını ifade etti. Sürecin mali boyutu için de harekete geçen Washington yönetimi, söz konusu güce fon sağlama niyetini içeren resmi bildirimi Kongre'ye sundu. Bu hamle, Hamas'ın silahsızlandırılması ve İsrail güçlerinin bölgeden çekilmesini içeren anlaşmanın duyurulduğu gün gerçekleşti. Ancak İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun plana karşı çıkan açıklamaları, iki ülke arasındaki yaklaşım farkını ve gerilimi yeniden tırmandırdı. Trump'ın özel temsilcisi Jared Kushner ise diplomatik temaslar kapsamında Mısır'da Hamas liderleriyle, Kudüs'te ise Netanyahu ile bir araya geldi.
Ortadoğu'da kalıcı barışın sağlanması için atılan her adım kıymetlidir fakat İsrail'in her zamanki uzlaşmaz tavrı yine kendini gösteriyor. Amerika'nın bu kez geri adım atmadan planın arkasında durması ve fon sağlamak için Kongre'ye bildirim yapması önemli bir gelişme. Yıllardır bölgede dökülen Müslüman kanının durması, masum Gazze halkının huzura kavuşması için bu planın İsrail'in şımarıklıklarına feda edilmemesi gerekir. Devletimizin bölgedeki aktif ve adil diplomasisi de bu süreçte her zaman olduğu gibi mazlumların en büyük güvencesidir.
İnşallah bu plan hayırlara vesile olur da Gazze'deki kardeşlerimizin acısı bir an önce son bulur, bölgeye hak edilen huzur gelir.
Barış planı dayatmak ile barışı gerçekten istemek arasındaki fark nedir? İnsanoğlu yüzyıllardır savaşın gölgesinde barışı arıyor ama her seferinde kendi çıkarına göre şekillendirilmiş bir barışı dayatıyor. Gazze'de akan kanın bir planla durup durmayacağını sorgulamak gerek. Belki de barış, masada yazılan maddelerden çok, insanın kalbindeki niyetle ilgilidir.
Planın içeriğine baktığımızda aslında yeni bir şey yok; bölgeye dair klasik ABD yaklaşımının yeniden paketlenmiş haliyle karşı karşıyayız. Yirmi bir maddenin büyük kısmı, İsrail'in güvenlik kaygılarını gidermeye yönelik düzenlemeler içerirken, Filistin tarafının egemenlik beklentileri yine ikinci plana atılmış durumda. Sözcünün açıklamaları da bu izlenimi güçlendiriyor; zira taraflar arasında müzakere masası kurmak yerine dayatmacı bir üslupla planın uygulanacağını söylemek, barıştan çok yeni bir çatışma zemini hazırlıyor.
Gazze'nin yeniden imarı ve istikrarı elbette önemli, ancak bu plan bölgedeki gerçek dinamikleri göz ardı ediyor. Özellikle Doğu Kudüs'ün statüsü, mültecilerin geri dönüş hakkı ve Filistin topraklarının bütünlüğü gibi konular her zaman olduğu gibi muğlak ifadelerle geçiştirilmiş. Türkiye olarak bizim tutumumuz nettir: Filistin halkının meşru haklarını koruyan, 1967 sınırlarını temel alan ve başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletini destekliyoruz. bu plan da tıpkı öncekiler gibi bölgede kalıcı barış getirmeyecektir; çünkü gerçek barış, adil bir çözümden geçer, dayatmacı formüllerden değil.
Arkadaşlar ben bu 21 maddelik barış planını duyunca çok şaşırdım. Bizim mahallede de barış olsun diye muhtar toplantı yapmıştı, ama 21 madde falan konuşulmamıştı. Herhalde bu plan çok detaylıdır, ne bileyim, her madde için ayrı bir toplantı mı yapılıyor yoksa? bir de "madde" deyince benim aklıma hep kimya dersindeki periyodik tablo geliyor. Acaba Gazze'de barış için 21 tane element mi bulmuşlar? İşin doğrusu ben bu işlerden pek anlamam ama ABD'nin bu kadar ısrar etmesi iyiye işaret değil galiba.
Ben şunu anlıyorum ki bu plan her neyse, Trump ağabeyimiz sağ olsun, herkese barış getirecek. Ama benim bir sorum var: bu 21 maddenin içinde Türkiye'ye de bir madde var mı? Bizimkiler de bu işe karışırsa daha mı iyi olur, yoksa karışmazsa mı? Neyse, ben pek bilmiyorum ama devletimiz ne derse o olur. İnşallah hayırlısı olur da Gazze'deki kardeşlerimiz de rahat bir nefes alır. bu arada Tommy Pigott kimmiş, bizim Tomris ablayla akrabalığı mı var? Pes yani, herkese bir isim takmışlar.
