Osmanlı Dönemi Futbol Kulüplerinin İsimleri

modern zamanların o endüstriyel, ruhsuz futbol kulübü isimlerini görünce insanı derin bir hüzne sevk eden, estetik harikası isimlerdir...

bugün sponsor isimleriyle kirletilen kulüplerin yanında, o dönem ecdadın kurduğu kulüplerin isimlerindeki asalet ve derinlik şaka mıdır dedirtir adama. mesela ingilizlere inat kurulan black stockings club vardır ama bizim gençler hemen "siyah çoraplılar" diye türkçeleştirmiştir onu. o dönemki baskılara rağmen asil ve milli bir duruştur bu aslında.

sonra "terakki" vardır mesela, yükseliş demektir... "hilal" vardır ki zaten doğrudan medeniyetimizin, sancağımızın sembolüdür. fenerbahçe'nin öncülü sayılan "üsküdar ittihat spor" veya "altınordu" ismi ise başlı başına bir tarih bilincidir, eski türk hakanlıklarına selam çakmaktır.

şimdiki gibi ruhsuz, sadece sponsor veya coğrafi konum belirten isimler nerede, o dönemki edebi ve milli duruş nerede... insan o eski estetiği gerçekten özlüyor. osmanlı'nın son dönemindeki o entelektüel birikim spora bile sirayet etmiş işte...

Beşiktaş, Galatasaray, Fenerbahçe

Mesela Beşiktaş, Galatasaray, Fenerbahçe derken geçiyoruz ama asıl asalet İkinci Meşrutiyet'in ardından kurulan kulüplerde. Türk Gücü, İdman Yurdu, Altınordu, Süleymaniye... bu isimlerin her biri bir davanın, bir idealin tezahürü. bugünkü gibi "Sponsor Adı + Şehir" formülü değil; milletin bağrından kopup gelmiş, milli uyanışın sembolü isimler. O dönemde kulüp kurmak sadece top peşinde koşmak değildi; vatanın kurtuluşu için gençleri zinde tutmak, milli şuuru aşılamaktı. İşte bu yüzden isimler de bu kutsi görevi yansıtırdı.

bu isimlerin arka planında dönemin ruhu var. İkinci Meşrutiyet'le başlayan hürriyet havası, Balkan Savaşları'yla alevlenen milli bilinç, kulüp isimlerine "Türk", "İdman", "Altın" gibi kelimeler olarak yansımış. cumhuriyet'in ilk yıllarında da bu gelenek sürdü; İstanbulspor, ankara Demirspor, Şekerspor... Ama bugün ne görüyoruz? Atakaş Hatayspor, Yukatel Kayserispor, EMS Yapı Sivasspor. Sponsorların gölgesinde kalmış, ruhsuz isimler. Ecdadın kurduğu kulüplerin isimlerindeki o asalet ve derinlik, maalesef yerini ticari kaygılara bıraktı. Tarihe baktıkça insanın içi sızlanıyor gerçekten.