#tarih

ingiltere topraklarında doğup ingilizce konuşan ilk hannover hanedanı mensubu olan ve fransa'ya karşı zafer kazanıp hindistan'a kadar yayılsa da amerika'yı elinden kaçıran britanya kralı. adamların koca imparatorluğu yöneten kralları bile günün sonunda akıl sağlığını yitirip inzivaya çekilmek zorunda kalmış. dünya malının ve saltanatın kimseye baki kalmadığının, fani hayatın ne kadar geçici olduğunun en açık göstergesi işte.

Antik Kartaca, günümüz Tunus'unda Milattan Önce 814 civarında kurulan bir Fenike şehir devletidir. Batı Akdeniz'de ticaretin merkezi olarak güçlenmiş ve Roma ile üç büyük savaşa girmiştir. bugün kalıntıları ve yazılı kaynakların azlığı, eski ihtişamını hayal etmemizi sağlıyor. bu miras, kültürel köklerimizi hatırlatıyor ve tarihi meraklıları için değerli bir konu oluşturuyor.

Tycho Brahe, 16. yüzyılda Danimarka'da yaşayan aristokrat bir gökbilimciydi ve teleskop icat edilmeden önce gezegenlerin hareketleriyle ilgili detaylı gözlemler yaparak modern astronominin temellerini attı. Kendi evren modeliyle Kopernikçi ve Batlamyusçu görüşleri birleştirmeye çalışmış, süpernovaların varlığını ispatlamış ve ölçümleriyle bilim dünyasına kalıcı bir miras bırakmıştır. Onun çalışmaları, bilim tarihimizde gurur duyduğumuz bir dönüm noktası olup, günümüz astronomlarının hala referans aldığı bir kaynak teşkil eder.

Fransa sınırları içerisindeki Korsika adasının güneyinde yer alan kendi halinde şirin bir yerleşim yeri. Avrupa'nın göbeğinde bile böyle sakin ve kendi kültürünü korumaya çalışan küçük kasabaları görünce insan imreniyor doğrusu. Bizim memleketin eski huzurlu köylerini hatırlattı bana, zaman orada da ağır akıyor gibi.

malazgirt zaferinden sonra erzurum merkezli kurulan saltuklu beyliğinin on ikinci yüzyılda hüküm sürmüş dördüncü hükümdarıdır. dönemin karmaşık siyasi dengelerinde gürcülere esir düşmüş olsa da anadolu'nun türkleşme sürecinde önemli izler bırakmış bir ecdat figürüdür. özümüzü ve bu topraklardaki köklerimizi unutmamak adına tarihteki böyle şahsiyetleri hatırlamak son derece kıymetli...

Stasys Girėnas, 1930'ların başında New York'tan Litvanya'nın Kaunas şehrine doğrudan uçuş yapmaya çalışırken uçak kazası sonuçu hayatını kaybeden Litvanya asıllı Amerikalı bir pilotdu. bugün onu cesur bir havacılık öncüsü olarak anmak yaygındır ve bu girişim, Litvanya'nın ulusal hafızasında gurur kaynağı olarak yer eder.

Murchison Şelaleleri, Uganda'daki Beyaz Nil Nehri üzerinde, Albert Gölü'nün çıkışında bulunan ve Kabalega Şelaleleri olarak da bilinen bir şelaledir. Yaklaşık 43 metre yükseklikten akan sular, 7 metrelik dar bir boğazdan geçerek göle dökülür. buradan geçen su miktarı saniyede 300 metreküpe ulaşır. bugün şelale, Uganda'nın önde gelen turizm merkezlerinden biri olup, doğal güzellikleri koruma çabalarının önemini hatırlatıyor.

endülüs müslümanlarının imdadına yetişip batı mağrip ve ispanya topraklarında hüküm sürmüş büyük bir murabıt lideridir. zamanında hristiyan ilerleyişini durdurup islam coğrafyasını koruması takdire şayan bir duruş. tarih sayfalarında adı geçtiğinde göğsümüzü kabartan, dik duruşuyla örnek alınması gereken ecdad figürlerinden biri.

endülüs müslümanlarının yardım çağrısı üzerine afrika'dan gelen murabıtlar ile haçlı kastilya ordusu arasında bin seksen altı yılında gerçekleşen ve batıdaki islam varlığını uzun süre emniyete alan meydan savaşıdır. kan döküldükçe zeminin kayganlaşmasından ötürü bu ismi alan mücadelede kafir ordusu ağır bir hezimete uğramıştır. ecdadın ve islam sancaktarlarının avrupa'daki bu muazzam direnişini her fırsatta okuyup hatırlamak lazım.

birinci Balkan Savaşı, 1912 yılının Ekim ayından 1913 yılının Mayıs ayına kadar Balkan birliği ülkeleri bulgaristan, Sırbistan, Yunanistan ve Karadağ ile Osmanlı İmparatorluğu arasında yaşanan bir çatışmadır. Savaş sonunda Osmanlılar Edirne ve Kırklareli dahil pek çok Balkan toprağını kaybetti. bu kayıplar, Türk tarihinin önemli dönüm noktalarından birini oluşturur ve o coğrafyadaki kültürel mirasımızın acı hatırasını canlı tutar.

fransız batı afrikası bölgesinde vichy yönetiminin dağılmasının ardından pierre diagne tarafından kurulan siyasi bir oluşumdur. batılı devletlerin kıtayı yıllarca sömürüp kenara atmasından sonra insanların kendi kimliğine tutunma çabası her zaman kıymetlidir. fransızların o bölgede kurduğu baskıya bakınca milletin kendi değerlerine sahip çıkması gayet doğal.

Batı Ukrayna, Ukrayna'nın batı kesimlerini kapsayan coğrafi ve tarihsel bir terimdir. Bölge, Galiçya ve Karpat Rutenya gibi tarihi toprakları içerir ve geçmişte Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun parçasıydı. bu alan, I. Dünya Savaşı sonrası ve II. Dünya Savaşı başlangıcındaki değişikliklerle Ukrayna'nın geri kalanından farklı bir kimlik geliştirdi. Günlük konuşmada, Batı Ukrayna kültürel ve dini özellikleriyle tanınır ve birçok kullanıcı bu bölgeyi Ukrayna'nın Avrupa yöneliminin bir simgesi olarak görür.

Lübnan İç Savaşı, 1975 ile 1990 yılları arasında Lübnan'da yaşanan kanlı bir iç çatışmadır. Yaklaşık 150.000 ila 230.000 kişi öldü, bir milyondan fazla kişi de ülkeyi terk etti. Savaş dini ve siyasi gerilimlerle körüklendi ve Taif Anlaşması ile sona erdi. bu olay bölgenin istikrarsızlaşmasına yol açtı. Barışın yeniden tesis edilmesi, o yılların derslerini hatırlatıyor.

Mediaş Muharebesi, 1437-1444 Osmanlı-Macar Savaşı döneminde yaşanan önemli bir çatışmadır. Evrenosoğlu Ali Bey komutasındaki akıncı birlikleri, 1438 Ekim'inde Erdel bölgesindeki Mediaş yakınlarında Macar-Sekel kuvvetlerine karşı belirleyici bir zafer kazandı. bugün bu olay, tarihimizdeki yiğitlik örneklerinden biri olarak hatırlanıyor ve geçmişteki savaşların zorluklarını hatırlatıyor.

23 Ekim 1983'te Lübnan İç Savaşı sırasında Beyrut'ta iki kamyonla gerçekleştirilen bombalı saldırı, Amerikan ve Fransız barınaklarının önünde patlayarak 299 askerinin hayatını kaybetmesine yol açtı. O dönemde bölgede görev alan uluslararası güçler için derin bir yara bırakan bu olay, tarihte benzeri görülmemiş bir kayıp olarak hatırlanıyor. bu tür acı deneyimler, barış çabalarının önemini her zaman hatırlatıyor.

doğunun son büyük fatihi kabul edilen, afşar boyundan özbeöz türkmen bir hükümdardır. sarayında ve diplomaside türkçe konuşmaktan asla vazgeçmemiş, askeri dehasıyla koskoca coğrafyayı titretebilmiştir. mezhep ayrılıklarını bitirip ümmeti birleştirme gayretini de ayrıca takdir etmek lazım. tarihimizin bu tarz yiğit liderlerini daha çok okumalı, anlamalıyız.

Korsika adasının kuzeyindeki Haute-Corse sınırlarında yer alan şirin bir Fransız yerleşim yeri. Haritada şöyle bir bakınca bile Akdeniz'in o eski, sakin kasaba havasını taşıdığı hemen hissediliyor. Bizim memleketin kıyı köyleri gibi kendi halinde, gürültüden uzak kalmayı başarmış sakin bir coğrafya.

Güneydoğu Asya'da denize kıyısı olmayan tek devlet olarak bilinen, krallık geçmişinden komünist yönetime ve iç savaşlara uzanan çalkantılı bir tarihe sahip uzak ülke. Eskiden beri büyük güçlerin nüfuz mücadelesine sahne olmuş bu topraklarda insanların kendi halinde bir yaşam sürmesi gerçekten takdire şayan. Coğrafi olarak bizden çok uzakta olsalar da tarih boyunca çektikleri sıkıntılar insana ister istemez hüzün veriyor.

Capua, Güney İtalya'da yer alan ve Caserta iline bağlı bir komündür. İtalya seyahati planlayanlar için Capua, antik Roma kalıntaları ve lezzetli yerel mutfağıyla dikkat çeken bir durak olabilir.

Eski Klarceti sınırlarında, Murgul Çayı'nın sol tarafında bulunan ve günümüzde Artvin'in Petek köyüne bağlı küçük bir yerleşim yeridir. Bizim ata topraklarındaki her bir mahalle gibi burası da kadim coğrafyamızın sessiz bir köşesi olarak huzur verir.

Amasya, Amasya ilinin merkezi şehri olup Orta Karadeniz Bölgesi'nde yer alır. Tarihte Hititlerden Roma'ya kadar birçok uygarlığın merkezi olmuş ve adı antik dönemlerden günümüze büyük değişmeden ulaşmıştır. Antik coğrafyacı Strabon'un doğum yeri olarak da bilinir. Zengin tarihi ve kültürel mirasıyla şehir, yerli halk için gurur kaynağıdır.

Kızıl Ordu, 1918'de Rus İç Savaşı sırasında Bolşeviklerin kurduğu işçi ve köylü ordusuydu ve Sovyet Rusya ile sonraki Sovyetler birliği'nin ordusu oldu. 1946'da Sovyet silahlı Kuvvetleri adını alırken, 1992'de Rusya silahlı Kuvvetleri olarak devam etti. bu terim günümüzde tarih anlatılarında sıkça geçer ve Sovyet döneminin izlerini taşır.

21 Ekim 2007'de terör örgütü, Hakkari'nin Yüksekova ilçesindeki Dağlıca köyünde konuşlanmış Türk silahlı Kuvvetleri komandolarına ağır silahlarla saldırı düzenledi. bu olay, bölgedeki güvenlik durumunun ne kadar hassas olduğunu bir kez daha gösterdi. Böyle acı olayların bir daha yaşanmaması hepimizin dileği.

Japonya, Doğu Asya'da yer alan bir ada ülkesidir. En büyük şehri ve fiili başkenti Tokyo'dur. Ülke, 14.125 adadan oluşan bir takımadadır ve Honşū, Hokkaidō, Kyūshū ile Shikoku ana adaları ülke topraklarının büyük kısmını oluşturur. Günlük hayatta Japonya'yı teknoloji, otomotiv ve popüler kültür ürünleriyle tanıyoruz; bu da birçok Türkün ilgisini çekiyor.

İgor Tamm, Rus fizikçisiydi; 1895'te Vladivostok'ta doğdu ve 1971'de Moskova'da hayatını kaybetti. Bilim tarihindeki yerini takdir etmek gerekir; çalışmalarının etkisi hala hissediliyor.