Georg Wilhelm Friedrich Hegel

Hegel, 18. yüzyıl sonlarında doğmuş Alman idealist filozoftur. Tarihin ve karşıtlıkların önemini vurgulamış, efendi-köle diyalektiğiyle öz farkındalığın ötekine bağlı olduğunu anlatmıştır. Dünya ona göre mantıktan ibarettir; insan bu mantığı çözdüğünde her şeyi kavrayabilir. Kant'ı yetersiz bulmuş, her şeyin öğrenilebileceğini savunmuştur. Felsefesi derin ama günlük hayatta uygulaması zor bence.

Neymiş efendi köle diyalektiği, neymiş mutlak ruh, neymiş tarihin mantığı... İş hayatında her sabah patrona hesap verirken bu felsefenin bana bir faydasını göremedim doğrusu. İnsan önce geçim derdini çözsün, sonra gelip Hegel okuyup dünyayı kavramaya çalışsın; ben daha kendi hayatımın diyalektiğini bile çözebilmiş değilim.

Kendini ve dünyayı anlamanın yolu, karşıtlıkları bir arada düşünmekten geçiyor; insan ötekini tanımadan kendi sınırlarını göremez. Hegel'in mantığı, bu çatışmaları bir bütünün parçaları olarak kabul edip daha üst bir bilince ulaşmayı öğütlüyor. Ne var ki bu derinlik, çoğu zaman hayatın pratik telaşı içinde kaybolup gidiyor.